Συνέντευξη με τον Θάνο Κόσυβα

Ρωτάει η Αγγελίνα Παπαθανασίου

Σήμερα στους Θεματοφύλακες Λόγω Τεχνών έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε το ποιητή, εικονογράφο και συγγραφέα παιδικής λογοτεχνίας Θάνο Κόσυβα. Ας τον γνωρίσουμε!

Συνέντευξη

Καλησπέρα σας κύριε Κόσυβα και σας ευχαριστώ πολύ για τη συνέντευξη που παραχωρείτε στους Θεματοφύλακες Λόγω Τεχνών.

Πριν λίγες μέρες παρουσιάσατε με μεγάλη επιτυχία το νέο σας παιδικό βιβλίο που κυκλοφορεί  με τίτλο «Γράμμα στον ‘Αη  Βασίλη από τον Ομράν». Μιλήστε μας λίγο για το βιβλίο σας. Με ποια αφορμή γράφτηκε και τι μήνυμα θέλετε να περάσετε στους μικρούς αναγνώστες σας;

Θ.Κ.: Το τρίτο μου παιδικό βιβλίο με τίτλο «Γράμμα στον Αη Βασίλη από τον Ομράν» που κυκλοφορεί σε αυτοέκδοση, παρουσιάστηκε στις 9 Δεκεμβρίου στην πόλη μου, την Κατερίνη, με ιδιαίτερη  επιτυχία και αναφέρεται στη δύναμη της θέλησης και το δικαίωμα των προσφυγόπουλων στην εκπαίδευση, τη γνώση και τη μόρφωση.

Πλησιάζουν τα Χριστούγεννα και ο Ομράν, ένα μικρό παιδί, ζει, εδώ και καιρό, μαζί με τους γονείς του και άλλους πρόσφυγες σε έναν καταυλισμό. Έφυγε από την πατρίδα του, πριν προλάβει να πάει στο σχολείο, διωγμένος από τον πόλεμο.

Μαθαίνει ότι ο Αη-Βασίλης εκπληρώνει τις επιθυμίες των παιδιών και θέλει να του γράψει κι αυτός ένα γράμμα. Θέλει να του ζητήσει κι αυτός ένα δώρο, θέλει να του ζητήσει κάτι που λαχταρά πάρα πολύ. Έτσι παίρνει τη μεγάλη απόφαση. Θα γράψει κι αυτός γράμμα στον Αη Βασίλη και θα πάει να του το δώσει ο ίδιος, για να είναι σίγουρος ότι θα φτάσει στον προορισμό του.

Ξεκινάει ένα μεγάλο ταξίδι, θα περάσει βουνά και θάλασσες, ποτάμια και λίμνες, χωριά και πολιτείες. Στο δρόμο του θα συναντήσει καλούς και κακούς, πολλοί θα τον βοηθήσουν και κάποιοι θα θελήσουν να τον ξεγελάσουν. Η επιμονή και η θέληση που έχει το παιδί να πραγματοποιήσει το όνειρό του θα τον ανταμείψουν στο τέλος.

Όλα τα παιδιά που ζουν στην Ελλάδα, ανεξάρτητα εάν οι γονείς τους είναι πρόσφυγες ή μετανάστες, έχουν δικαίωμα στην εκπαίδευση. Σημαντικό ποσοστό προσφυγόπουλων βρέθηκε, λόγω των πολέμων και της φυγής, εκτός σχολικού πλαισίου το λιγότερο δύο χρόνια, ενώ πολλά δεν έχουν πάει καθόλου σχολείο. Τα παιδιά των δομών φιλοξενίας δεν πρέπει να στερηθούν το ύπατο αγαθό της εκπαίδευσης. Τα προσφυγόπουλα έχουν δικαίωμα στην εκπαίδευση και στη μάθηση. Τα σχολεία μας πρέπει να γίνουν ανοιχτές αγκαλιές αγάπης και ζεστές φωλιές αλληλεγγύης για τα παιδιά των προσφύγων.

Αν δεν κάνω λάθος, αυτό είναι το τρίτο σας παιδικό βιβλίο. Προηγήθηκαν τα βιβλία «Η Βούλα η μικρή καμηλοπάρδαλη που δεν έχει βούλες» και  Το δάσος φύλακας». Αναφέρεστε στη διαφορετικότητα, στο περιβάλλον. Υπάρχει κάποιο θέμα που σας έχει απασχολήσει ιδιαίτερα και θέλετε να γράψετε μια ιστορία για να μιλήσετε για αυτό;

Θ.Κ.: Ναι, είναι το τρίτο μου βιβλίο. Φιλία, διαφορετικότητα και αυτοπεποίθηση είναι μερικά μόνο από τα μηνύματα του πρώτου μου βιβλίου «Βούλα, η μικρή καμηλοπάρδαλη που δεν είχε βούλες». Αυτό που προσπάθησα να κάνω με τη «Βούλα…», έχει σαν σκοπό να ενημερώσει και να ευαισθητοποιήσει τα παιδιά για θέματα ρατσισμού, σεβασμού της διαφορετικότητας, ώστε να εξοικειωθούν με τέτοιες έννοιες και να γαλουχηθεί μια νέα γενιά με αυτές τις αξίες. Τα παιδιά πρέπει να νιώθουν την αποδοχή, να σέβονται τον εαυτό τους και τους άλλους για να αλλάξουν τον κόσμο προς το καλύτερο.

Το δεύτερο παιδικό βιβλίο «Το δάσος φύλακας» έχει ως στόχο την ευαισθητοποίηση των παιδιών στα προβλήματα που αντιμετωπίζει το δάσος και γενικά το περιβάλλον από τις επεμβάσεις του ανθρώπου, ώστε να ενημερωθούν, να αγαπήσουν τη φύση και να αποκτήσουν περιβαλλοντική και οικολογική συνείδηση. Ευελπιστώ «Το δάσος φύλακας» να αποτελέσει ένα πολύτιμο βοήθημα για τα προγράμματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στα σχολεία.

Με απασχολούν πολλά θέματα που θα ήθελα να γράψω και να μιλήσω γι’ αυτά στα παιδιά και πιστεύω θα μου δοθεί η ευκαιρία στο μέλλον να ασχοληθώ.

Ως γραφίστας στο επάγγελμα, ασχολείστε και με την εικονογράφηση των βιβλίων σας. Τι ρόλο παίζει η εικόνα σε ένα βιβλίο για τον μικρό αναγνώστη;

Θ.Κ.: Ως γραφίστας, όταν γράφω μια ιστορία σκέφτομαι ταυτόχρονα και πως θα είναι σαν εικόνα και την υλοποιώ, έχοντας πάντα ως πρότυπο τις παιδικές ζωγραφιές με τα ακανόνιστα σχήματα  που τόσο αγαπώ. Ως γραφίστας, έχω επιμεληθεί το καλλιτεχνικό μέρος της έκδοσης των τριών ποιητικών συλλογών μου και την εικονογράφηση και σελιδοποίηση των παιδικών μου βιβλίων. Η εικόνα παίζει μεγάλο ρόλο στη ζωή μας. Μια καλή εικονογράφηση μπορεί να απογειώσει ένα παιδικό βιβλίο και να κάνει τα παιδιά να δουν ότι οι λέξεις μπορούν και  γεννούν εικόνες. Εξάπτει τη φαντασία τους και ανοίγει ορίζοντες δημιουργικούς!

Εκτός από την παιδική λογοτεχνία, έχετε ασχοληθεί και με την ποίηση. Υπάρχει κάποιο άλλο λογοτεχνικό είδος που σας ενδιαφέρει ιδιαίτερα και στο μέλλον θα θέλατε να ασχοληθείτε;

Θ.Κ.: Η ποίηση δεν είναι τίποτα άλλο παρά ανάγκη για επικοινωνία, ανταλλαγή σκέψεων και εναλλαγή συναισθημάτων μεταξύ δημιουργού και αναγνώστη. Η ποίηση είναι η αναζήτηση της αλήθειας μέσα από τις λέξεις. Για μένα και το παιδικό βιβλίο μπορεί να γίνει ένα όχημα γι’ αυτή την επικοινωνία και την αναζήτηση της αλήθειας που τόσο ανάγκη έχουμε όλοι μας και πολύ περισσότερο τα παιδιά με τις λευκές καρδούλες τους. Επιβάλλεται να λέμε την αλήθεια στα παιδιά μέσα από την παραμυθία και να θίγουμε σοβαρά ζητήματα για να μπορούμε να τα κοιτάμε στα μάτια. Θέλω να συνεχίσω να υπηρετώ και τα δύο αυτά είδη και στο μέλλον.

Ποιο θεωρείτε εσείς καλό παιδικό βιβλίο; Τα παιδιά πρέπει να έχουν λόγο στην επιλογή του βιβλίου;

Θ.Κ.: Καλό παιδικό βιβλίο θεωρώ ότι είναι αυτό που θα διδάξει, αλλά και θα διασκεδάσει το παιδί.  Νομίζω ότι τα παιδιά αναζητούν και τα δύο, και  μια διδαχτική ιστορία και μια διασκεδαστική. Τα κριτήρια διαφέρουν βέβαια ανάλογα την ηλικία αλλά και σε σχέση με τις προτιμήσεις των γονέων. Οι γονείς, πιστεύω, προτιμούν για το παιδί τους μια διδαχτική ιστορία που θα περνάει κάποια μηνύματα.

Τα παιδιά πρέπει να έχουν λόγο στην επιλογή του βιβλίου και θεωρώ ότι είναι ώριμα αρκετά. Έχει τα δικά του γούστα και προτιμήσεις σε παιδικά βιβλία και ήρωες. Προτείνουν, αντιπροτείνουν, έχουν άποψη και την εκφράζουν.

Υπάρχει κάποιο παιδικό βιβλίο που διαβάσατε και βρήκε ιδιαίτερη θέση στη καρδιά σας;

Θ.Κ.: Υπάρχουν εξαιρετικοί Έλληνες συγγραφείς, παλαιότεροι και νέοι, και αξιοθαύμαστοι εικονογράφοι που δίνουν νέα πνοή στο χώρο του παιδικού βιβλίου. Υπάρχουν πολλά παιδικά βιβλία που αγαπώ και δε θέλω να αναφερθώ σε ένα συγκεκριμένα.

Τι μπορεί να αποτελέσει πηγή έμπνευσης για σας; Είστε από τους συγγραφείς που κρατούν σημειώσεις για οτιδήποτε τους τραβά τη προσοχή;

Θ.Κ.: Μεγαλώνοντας σε ένα χωριό της Πιερίας, κουβαλάω μέσα μου στοιχεία της  παιδικής μου ηλικίας και υπάρχουν στα γραπτά μου πολλά βιωματικά στοιχεία που μ’ έχουν επηρεάσει. Πηγή έμπνευσης μπορεί να αποτελέσει και το παραμικρό που θα με συγκινήσει, η φύση, τα παιδιά, συναισθήματα. Και φυσικά κρατώ σημειώσεις για κάτι που θα κεντρίσει το ενδιαφέρον μου.

Το 2018, η Αθήνα έχει ανακηρυχθεί από την Unesco  παγκόσμια Πρωτεύουσα βιβλίου και θα υπάρξουν πολλές εκδηλώσεις για  το βιβλίο. Αγαπάμε όμως σαν λαός το βιβλίο; Διαβάζουμε αρκετά; Ποια είναι η γνώμη σας;

Θ.Κ.: Το αγαπάμε το βιβλίο σαν λαός, αλλά θα μπορούσαμε και καλύτερα. Η πολιτεία πρέπει να βρει τις κατάλληλες δομές που θα μπορέσει να κρατήσει ζωντανό το βιβλίο μέσα μας. Κι εμείς θα πρέπει να φέρουμε κοντά τα παιδιά στο βιβλίο.  Όμως για να το αγαπήσει το παιδί, πρέπει οι γονείς να το αγαπάνε και ο ίδιοι, δηλαδή να διαβάζουν και να εμφυσήσουν μέσα του τη φιλαναγνωσία. Να πηγαίνουν μαζί σε βιβλιοπωλεία και εκδηλώσεις-δράσεις για το παιδικό βιβλίο. Να επιλέγουν μαζί τα βιβλία που θα διαβάσει το παιδί.

Αυτή την περίοδο υπάρχει κάποιος ήρωας ή ηρωίδα που σας βασανίζει γλυκά και περιμένει να πάρει σάρκα και οστά

Θ.Κ.: Πάντα υπάρχει κάτι μέσα στο κεφάλι μου που περιμένει τη σειρά του για να βγει στην επιφάνεια, αλλά δεν είναι κάτι ανακοινώσιμο ακόμη. Προς το παρόν, ετοιμάζω εικονογραφήσεις για δύο παιδικά βιβλία που θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Αλέξανδρος.

Λίγο πριν ολοκληρώσουμε τη συνέντευξη, θα θέλατε να πείτε κάτι στους αναγνώστες μας;

Θ.Κ.: Να μάθουμε να λέμε τη λέξη ΑΓΑΠΩ με την καρδιά και τα χείλη, όπως λέει και ο μικρός Ομράν.

Σας ευχαριστώ πολύ για το χρόνο που μας διαθέσατε και σας εύχομαι καλή δημιουργική συνέχεια!

Θ.Κ.: Εγώ σας ευχαριστώ από καρδιάς για την ωραία συνέντευξη και εύχομαι Καλή Χρονιά με υγεία και αγάπη! Και κανένα παιδί να μη μείνει εκτός σχολείου!

Συνέντευξη με τον Θάνο Κόσυβα

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here