Τα θέλω και οι συμβάσεις

Γράφει η Χρυσή-Σίσυ Αγγελίδου

Πόσες φορές δεν έχουμε βρεθεί μπροστά σε διλήμματα τόσο της καρδιάς όσο και του μυαλού;… Πόσες φορές δεν αναρωτηθήκαμε «Και τώρα τι κάνω; Ακολουθώ τα θέλω μου ή συμβιβάζομαι;»…

21ος αιώνας και ακόμα τα κατεστημένα, τα πρέπει και οι κανόνες της κοινωνίας επηρεάζουν τη ζωή μας… Έχοντας διαβάσει πολλά βιβλία τα οποία διαδραματίζονται σε περασμένα χρόνια, ακόμα και σε περασμένους αιώνες, πάντα απορούσα κυρίως με τις επιλογές των πρωταγωνιστών, οι οποίες συνήθως αφορούσαν την υπακοή στις κοινωνικές συμβάσεις και στα «πρέπει» τα οποία οι άλλοι επέβαλαν σύμφωνα – πάντα – με τις απαιτήσεις της κοινωνίας.

Ωστόσο, πάντα προσπαθούσα να μπω στο ιστορικό πλαίσιο της εποχής, η οποία ξεδιπλωνόταν μέσα από τις σελίδες και τις ιστορίες των βιβλίων και να κατανοήσω έτσι τις αποφάσεις των πρωταγωνιστών. Βάζοντας, λοιπόν, τον εαυτό μου στη θέση της εκάστοτε ηρωίδας, ή ακόμα και του ήρωα, κατέληγα τις περισσότερες φορές να παίρνω και εγώ τις ίδιες αποφάσεις με τους πρωταγωνιστές. Ακόμα και όταν το δίλημμα το μετέφερα στο σήμερα… Ακόμα και όταν το τοποθετούσα στη σημερινή κοινωνία, πάλι έβλεπα ότι το να καταλήξω σε μία απόφαση επηρεαζόταν από δύο κυρίως παράγοντες: Τι θέλω και τι πρέπει!

Το δίλημμα αυτό δύσκολο και συνήθως έχει να κάνει με αποφάσεις της καρδιάς, αποφάσεις για συναισθήματα και σχέσεις. Πόσο εύκολο είναι να πούμε όχι και να σταθούμε απέναντι σε ιδέες, στερεότυπα και δεδομένα αιώνων; Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει την φράση «Έτσι τα βρήκαμε, έτσι τα συνεχίζουμε»;… Και γιατί τα «θέλω» της καρδιάς μας και της ψυχής μας πρέπει να συμβιβάζονται με τα «πρέπει» της κοινωνίας;

Και ναι τις περισσότερες φορές συμβιβαζόμαστε, δεχόμαστε να υποταχθούμε στις κοινωνικές συμβάσεις του περίγυρού μας… Δυστυχώς, ακόμα και στον 21ο αιώνα, μετά από τόσους αγώνες για την ελευθερία του ανθρώπου, την ελευθερία του λόγου, της σκέψης, την ελευθερία των επιλογών μας, οι κατεστημένες ιδέες, οι παραδόσεις χρόνων, δεν έχουν εξαλείψει. Τις περισσότερες φορές υποτασσόμαστε στις συμβάσεις της εποχής, γιατί έτσι τα βρήκαμε, έτσι πρέπει να γίνουν.

Τα θέλω και οι συμβάσεις

«Πρέπει να σπουδάσεις», «πρέπει να παντρευτείς», «πρέπει να δουλεύεις», «πρέπει να κάνεις παιδιά», «πρέπει να δώσεις το όνομα του πεθερού/ πεθεράς στο παιδί», «πρέπει να είσαι καλή νοικοκυρά», «πρέπει να είσαι ο κουβαλητής του σπιτιού», «πρέπει να είσαι σε έναν γάμο που δεν θες για χάρη των παιδιών», «πρέπει», «πρέπει», «πρέπει»… και δεν αναφέρομαι σε «πρέπει» παλαιότερων χρόνων, όπου η γυναίκα απλά δεν έπρεπε καν να μιλάει, όπου ήταν απλά ένα αντικείμενο… Τόσα πολλά «πρέπει»… Τόσο ασφυκτικά «πρέπει»…

Και σε όλα αυτά υποτασσόμαστε… σε όλα αυτά βάζουμε πίσω τις δικές μας επιθυμίες, τις δικές μας προσδοκίες, τους δικούς μας στόχους… Και έρχεται μια στιγμή που λέμε «Τελικά, τι έκανα εγώ με τη ζωή μου;… Τίποτα»… Αλλά… μήπως τελικά φοβόμαστε να αναλάβουμε την ευθύνη των αποφάσεών μας, φοβόμαστε να αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες των πράξεών μας και για αυτό συχνά ρίχνουμε τις ευθύνες στην κοινωνία και τα κατεστημένα της; Μήπως κατά βάθος δεν θέλουμε να επαναστατήσουμε; Μήπως τελικά δεν είμαστε τόσο σίγουροι για τις αποφάσεις της καρδιάς μας;

Ερωτήματα τα οποία τελικά ποτέ δεν θα πάρουν μία απάντηση… Ερωτήματα τα οποία πάντα θα απασχολούν τον άνθρωπο… Γιατί η πιο πιθανή απάντηση είναι «Εγώ θέλω, οι άλλοι δεν με αφήνουν»… Ναι, να έχουμε στο μυαλό μας την κοινωνική και ηθική κατάσταση… Ναι να υπολογίζουμε τον συνάνθρωπό μας… Ναι να σεβόμαστε τα κοινωνικά status quo… Αλλά μέχρι εκεί που δεν επηρεάζουν τη ζωή μας… Μέχρι εκεί που δεν αλλοιώνουν τη ζωή μας… Μέχρι εκεί που οι αποφάσεις με βάση τις κοινωνικές συμβάσεις δεν διαβρώνουν την ψυχή μας… Δεν μας οδηγούν στον πόνο και την κατάθλιψη…

Τα «θέλω» μας και τα «πρέπει» της κοινωνίας μπορούν να συνυπάρχουν… Όταν το ένα δεν εισέρχεται στο χώρο του άλλου… Όταν τα «θέλω» μας δεν επηρεάζουν αρνητικά τη ζωή των άλλων και όταν τα «πρέπει» της κοινωνίας δεν μας οδηγούν σε καταστροφικές για την ψυχή μας καταστάσεις… Τότε ναι μπορούν να συνυπάρχουν και εμείς να καταφέρουμε να «κατακτήσουμε» την ηρεμία, τη γαλήνη και την ευτυχία.

Επεξεργασία φωτογραφίας: Παναγιώτα Γκουτζουρέλα

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here