Ο Μίλαν Μπεργκ είναι αναλφάβητος. Με το ποδήλατό του ακινητοποιημένος στο φανάρι, σταματάει δίπλα του ένα αυτοκίνητο. Στο πίσω τζάμι, μια έφηβη κοπέλα με τρομοκρατημένο πρόσωπο κρατάει ένα χαρτί. Ο Μίλαν δεν μπορεί να διαβάσει. Αλλά γνωρίζει πως πρέπει να ακολουθήσει το αυτοκίνητο, πρέπει να σώσει αυτό το κορίτσι, πρέπει να λύσει το μυστήριο…
Προσωπική άποψη: Παναγιώτα Γκουτζουρέλα
Ο Μίλαν είναι ένας εικοσιοκτάχρονος άντρας που ο αναλφαβητισμός ορίζει τη ζωή του. Πάσχει από μία ιδιαίτερη μορφή, την αλεξία, όπου δεν μπορεί να διαβάσει και να γράψει, αλλά ούτε καν να αναγνωρίσει γράμματα και αριθμούς. Μη μπορώντας να εργαστεί ή έστω να πάρει κάποιο κοινωνικό επίδομα –επειδή κυρίως ντρέπεται να ομολογήσει το πρόβλημά του–, είναι μικροαπατεώνας. Μέχρι που στην τελευταία απόπειρα ληστείας συναντά τη δυναμική Λεάντρα και η ζωή του αλλάζει προς το καλύτερο. Δουλεύουν μαζί, ζουν μαζί και περνούν καλά. Αν και ο Μίλαν δεν παραδέχεται ούτε στη Λεάντρα το πρόβλημά του.
Μέχρι εκείνη τη μέρα που συναντά το κορίτσι που εκλιπαρεί για βοήθεια. Ενώ δεν ξέρει τι ακριβώς γράφει το χαρτί που του δείχνει, είναι βέβαιος πως χρειάζεται τη βοήθειά του. Με τη συνδρομή της Λεάντρα, ξεκινάει ένα κυνηγητό δίχως τέλος.
«Η απαγωγή του κοριτσιού δεν είναι σύμπτωση. Κάπως σχετίζεται μ’ εσένα. Και τώρα θέλεις να πας στο Ρίγκεν για να την ψάξεις, έτσι δεν είναι;»
Το παρόν, με την αναζήτηση των απαγωγέων του κοριτσιού, ωχριά μπροστά στις μνήμες και τα πρόσωπα του παρελθόντος που ξεπηδούν ανελέητα και κατορθώνουν να τρομάξουν τον Μίλαν με τη σφοδρότητά τους.
Τι είναι αλήθεια τελικά και τι αποκύημα της φαντασίας ως τρόπος αποφυγής της πραγματικότητας;
Ποιος ευθύνεται για το κακό που ελλοχεύει πίσω από κάθε πράξη;
Ποια συμβάντα κατά τη διάρκεια της ζωής καθοδηγούν την ανθρώπινη βούληση;
Αξίζει να ξέρεις την αλήθεια όταν αυτή μπορεί να καταστρέψει ολόκληρο το οικοδόμημα της έως τώρα ζωής σου;
Ή μήπως η άγνοια είναι το μεγαλύτερο δώρο;
Οι ακραίες καταστάσεις, τα ασύλληπτα διλήμματα και η έλλειψη εξωραϊσμού της ανθρώπινης φύσης αποτελούν τα κύρια χαρακτηριστικά του Αναλφάβητου.
Πρώτα το κορίτσι που ζητούσε βοήθεια μέσα στο αυτοκίνητο. Μετά η έρημη βίλα. Ο εκβιαστής. Το εντελώς παράλογο ποσό των λύτρων. Και τώρα αυτό το μήνυμα. Που αποκρυπτογραφήθηκε με βάση έναν παμπάλαιο, παιδικό κώδικα.
Κ5Π6Λ24Κ10Π6Λ3Γ1Κ2Π6Λ18Κ3Π2Λ21Γ3-4
Η συνεχής εισροή νέων χαρακτήρων με φόντο ένα βουκολικό σκηνικό της βόρειας Γερμανίας, οι πάμπολλες αναμνήσεις του παρελθόντος που ανακτά σταδιακά ο Μίλαν και η πληθώρα νέων στοιχείων, καθοδηγούν την αφήγηση και φιλοδοξούν να συνθέσουν το παζλ της αλήθειας που κρύβεται πίσω από την απαγωγή του κοριτσιού. Ο γρήγορος ρυθμός σε συνδυασμό με τις αλλεπάλληλες ανατροπές κεντρίζουν το ενδιαφέρον και δημιουργούν την αίσθηση του κατεπείγοντος, οδηγώντας αναμφίβολα στον μονόδρομο του κλασικού φαινομένου των αναγνωστών: του να μην μπορείς να κλείσεις το βιβλίο μέχρι να φτάσεις στην τελευταία σελίδα.
Ο κώδικας επικοινωνίας με βάση το αγαπημένο βιβλίο του Μίλαν αποτελεί ένα πολύ ενδιαφέρον και δολοπλόκο στοιχείο που αγάπησα. Η μηχανορραφία του Fitzek να βάλει στον αναλφάβητο ήρωά του να ανακαλύπτει και να ανασκευάζει κώδικα που εμπεριέχεται σε βιβλίο που αδυνατεί να διαβάσει, από τη μια θεωρείται αδυσώπητο κι από την άλλη ευφυές.
Έχοντας διαβάσει σχεδόν όλα τα βιβλία του Sebastian Fitzek, είχα υψηλές προσδοκίες και τολμώ να πω πως δεν έμεινα ανικανοποίητη. Ο Αναλφάβητος αποτελεί ένα ψυχολογικό θρίλερ που περιπαίζει τον αναγνώστη. Ο κεντρικός ήρωας κερδίζει το ενδιαφέρον από την πρώτη σελίδα. Ένας πολύπλοκος και δύσκολος χαρακτήρας ο οποίος εισπράττει τη συμπάθειά μας, αφενός για τον αναλφαβητισμό του και αφετέρου για τις ηθικές του αξίες καθ’ όλη τη διάρκεια του μυθιστορήματος. Ακόμη και όταν ανακαλύπτουμε πως έχουμε πέσει στην καλοστημένη παγίδα του συγγραφέα, που αυτό ακριβώς επιδίωκε: την κατανόηση και τον σεβασμό για τον Μίλαν, για να ανατρέψει ακαριαία το βάθρο στο οποίο τον έχουμε τοποθετήσει και αφήνοντάς μας με την αμηχανία και την απορία για το πώς να αισθανθούμε μετά τις τελικές αποκαλύψεις.
Προσωπικά δυσκολεύτηκα σε κάποια σημεία να εμπεδώσω τις πληροφορίες που παρατίθενται στο μυθιστόρημα. Η ροή των γεγονότων και οι αδιάλειπτες πληροφορίες με μπέρδεψαν σε αρκετά σημεία, ώστε να σταματήσω για λίγο και να ξαναγυρίσω σε προηγούμενες σελίδες για να βρω τι ακριβώς μου είχε διαφύγει.
Στο σύνολό του αποτελεί ένα καλογραμμένο, γρήγορο και εθιστικό θρίλερ που εστιάζει μερικώς στα εξής ερωτήματα: Μπορεί κάποιος να αποφασίζει για τη ζωή κάποιου άλλου; Και ως ποιο σημείο μπορεί να επεμβαίνει ως ένας άλλος θεός χωρίς να αποτελεί τροχοπέδη;
Αυτό είναι το πρόβλημα με τους ανθρώπους, σκέφτηκε ο Μίλαν. Δεν ξέρουν για ποιον λόγο ήρθαν σ΄ αυτόν τον κόσμο, αλλά όλοι συμφωνούν πως η ζωή πρέπει να έχει κάποιο νόημα. Και για να διαφυλάξουν το νόημα της ζωής, καταστρέφουν τη ζωή των άλλων. Όχι από κακία, αλλά εντελώς εσκεμμένα. Διότι ο δρόμος προς την κόλαση δεν είναι στρωμένος μόνο με καλές προθέσεις, αλλά και με τις παραπλανημένες πράξεις όσων υλοποιούν τις προθέσεις τους – και προξενούν ένα σωρό βάσανα από την καλή τους την καρδιά.
Ο αναλφαβητισμός είναι ένα σύνηθες φαινόμενο ακόμα και στις λεγόμενες ανεπτυγμένες χώρες. Ένα ακανθώδες γεγονός το οποίο ο συγγραφέας θέλει με το συγκεκριμένο βιβλίο να φέρει στο προσκήνιο, ώστε να απενοχοποιήσει αυτή τη μερίδα ανθρώπων που πάσχουν από αυτόν αλλά και να αφυπνίσει τους υπόλοιπους.
Περίληψη: Ένα σημείωμα κολλημένο στο τζάμι. Ένα κοριτσάκι ζητά τη βοήθειά σου. Τι θα κάνεις;
O Μίλαν Μπεργκ περιμένει υπομονετικά στο φανάρι. Ένα αυτοκίνητο σταματάει δίπλα του.
Στο πίσω κάθισμα ένα τρομοκρατημένο κορίτσι κρατάει κολλημένο στο τζάμι ένα σημείωμα.
ΒΟΗΘΕΙΑ
ΑΥΤΟΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΜΟΥ
Μια κραυγή για βοήθεια;
Ο Μίλαν δεν έχει ιδέα. Είναι αναλφάβητος. Όμως, το ένστικτό του φωνάζει ότι το κορίτσι βρίσκεται σε θανάσιμο κίνδυνο.
Στα μάτια της είναι ζωγραφισμένος ο φόβος κι αυτό είναι ένα μήνυμα που μπορεί να «διαβάσει».
Αποφασίζει να ακολουθήσει το αυτοκίνητο, κι έτσι ξεκινά μια εφιαλτική περιπλάνηση που θα τον οδηγήσει σε μια σκληρή συνειδητοποίηση:
Κάποιες φορές η αλήθεια είναι υπερβολικά φριχτή για να την αντέξεις…
Κάποιες φορές η άγνοια είναι το μεγαλύτερο δώρο του κόσμου…
Στοιχεία βιβλίου
Τίτλος: Αναλφάβητος
Συγγραφέας: Sebastian Fitzek
Μετάφραση: Δέσποινα Κανελλοπούλου
Εκδόσεις: Διόπτρα
Σελίδες: 408
Έτος έκδοσης: 2021
ISBN: 978-960-653-252-8
Επιμέλεια κειμένου: Ζωή Τσούρα
Υποστηρίξτε το blog μας με μία δωρεά, πατώντας εδώ
