Διαβάζοντας στα Καλάβρυτα
Ακριβώς απέναντι από τον σιδηροδρομικό σταθμό, ξεκινάει η πεζοδρομημένη οδός 25ης Μαρτίου, η οποία και διασχίζει την πόλη των Καλαβρύτων.
Διαδρομή πολύ ενδιαφέρουσα, καθώς δεξιά και αριστερά, κατά μήκος του πεζόδρομου, βρίσκονται ιστορικά κτίρια πολιτιστικού και πολιτισμικού χαρακτήρα (Δημοτικό Μουσείο Καλαβρυτινού Ολοκαυτώματος, Αρχοντικό της Παλαιολογίνας, Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου).
Γράφει η Αγγελίνα Παπαθανασίου
Σε αυτόν τον πεζόδρομο συναντάμε και μαγαζιά με διάφορα τοπικά προϊόντα που δεν γίνεται να μας αφήσουν αδιάφορους, καθώς η περιοχή φημίζεται για την ξακουστή ροδοζάχαρη που κοσμεί τα παραδοσιακά γλυκά των Καλαβρύτων. Υπάρχουν πολλά καφέ και εστιατόρια επίσης.
Εδώ, σε κάποιο ήσυχο καφέ, θα σας προτείνουμε τα βιβλία που επιλέξαμε για σας.
Πρώτη μας επιλογή, το βιβλίο «Η κόρη των Καλαβρύτων» του συγγραφέα Θανάση Φροντιστή, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Λιβάνη.
H Kόρη των Kαλαβρύτων, ακολουθώντας τα χνάρια της αρχαίας τραγωδίας ως σύνθεση και ως πλοκή, σκοπό έχει να αναδείξει και στη σκηνή την έκφραση της ακραίας βαρβαρότητας, της σκληρότητας και της απανθρωπιάς των Γερμανικών στρατευμάτων Kατοχής στα Kαλάβρυτα, στις 13/12/1943. Aλλά, επίσης, και πτυχές της ανθρώπινης φύσης και συναισθήματα, που ταυτοποιούνται στα πρόσωπα της τραγωδίας.
Επόμενη επιλογή μας, το βιβλίο «Άθος, ο δασονόμος» της συγγραφέως Μαρίας Στεφανοπούλου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Το ροδακιό.
Τι θέση έχει το επαναλαμβανόμενο έγκλημα στην καθημερινότητα ενός πολέμου που διαρκεί – εθνικοαπελευθερωτικού, εμφυλίου, κοινωνικού ή ατομικού πολέμου για την επιβίωση; Ποιο είναι το νόημα της θυσίας των αμάχων, όταν πρόκειται για ανυποψίαστα θύματα αντιποίνων;
Στις 13 Δεκεμβρίου 1943, στα Καλάβρυτα, οι Γερμανοί διαπράττουν αντίποινα εκτελώντας όλο τον άμαχο αντρικό πληθυσμό. Μένουν οι γυναίκες για να θάψουν τους άντρες. Η Μαριάνθη και η κόρη της η Μαργαρίτα εγκαταλείπουν την πόλη. Η Λευκή, γιατρός, κόρη της Μαργαρίτας, γεννημένη το 1955, έχει στοιχειωθεί από το πολεμικό αυτό έγκλημα και ζει στη σκιά του παππού της, του Άθου, συζύγου της Μαριάνθης, δασονόμου της επαρχίας Καλαβρύτων. Αφοσιώνεται στον πόνο και στη θεραπεία των ασθενών της και στη διερεύνηση του ναζιστικού φονικού. Είναι όμως ο Άθος πράγματι ένας από τους δεκατρείς επιζώντες της ομαδικής εκτέλεσης;
Ο κόσμος της σκιάς, όπως στα δασικά μονοπάτια όπου περιπλανιέται ο Άθος, νεκρός ή ζωντανός (μυστήριο που μόνον η πράξη της γραφής μπορεί να φωτίσει), συντροφεύει εδώ τα πρόσωπα της αφήγησης. Οι ήρωες αυτοί, δέσμιοι ενός άπιαστου ονείρου, σκέφτονται πάντοτε το κακό αδιαχώριστα από το θαύμα της ομορφιάς, με όρους τραγικούς, γι’ αυτό ίσως και λυτρωτικούς: ο πόλεμος κυοφορεί την ειρήνη, ο θάνατος τη ζωντανή μνήμη, ο αφανισμός το αίσθημα της ελευθερίας. Μόνο το φάσμα της εκδίκησης μένει στείρο και τυφλό, χωρίς έξοδο στην απέναντι όχθη.
Ο “επιζών” Άθος και ο κόσμος της σκιάς και της περισυλλογής μέσα στον οποίο η Λευκή τον επινόησε και τον εξιστορεί, ανήκει μάλλον στο χώρο της εσωτερικής εμπειρίας. Ο Άθος είναι ο τρίτος άνθρωπος: ούτε θύμα ούτε ένοχος (παλεύει και με τα δυο), ούτε δεξιός ούτε αριστερός, αντιήρωας μιας ηρωικής εποχής, ή απλώς ένας ήρωας παντός καιρού.
Το θέμα της μετάδοσης του τραύματος του πολέμου στις επόμενες γενιές είναι εδώ κεντρικό. Όσο η κίνηση της Ιστορίας μετατοπίζει τα δεδομένα και τις αξίες και οι κοινωνίες αλλάζουν, ήρωας εντέλει είναι ο καθημερινός άνθρωπος που, χάρη στη ζωντανή του μνήμη, ξέρει να ζει ειρηνικά και δίκαια δίχως να καταχράται την ελευθερία του. Αλλά και το μεγαλείο της φύσης αντιμάχεται το μεγαλείο και τον ηρωισμό του πολέμου, με τη σκληρότητα που η μοίρα ξέρει να επιφυλάσσει στα πλάσματά της.
Ελπίζουμε να διαβάσετε κάποιο από τα βιβλία που σας προτείνουμε. Άλλο ένα ταξίδι έφτασε στο τέλος του. Την επόμενη Κυριακή, ένας νέος προορισμός περιμένει να τον ανακαλύψουμε.
Επιμέλεια κειμένου: Ζωή Τσούρα
Υποστηρίξτε το blog μας με μία δωρεά, πατώντας εδώ
