Παρασκευή, 7 Αυγούστου, 2020
More
    Αρχική Ελληνική Λογοτεχνία Η γιατρίνα - Πασχαλία Τραυλού

    Η γιατρίνα – Πασχαλία Τραυλού

    -

    Η γιατρίνα – Πασχαλία Τραυλού

    Βασισμένη σε αληθινή ιστορία, η ιστορία της Σουζάνα Φαζέκας ξετυλίγεται στο νέο μυθιστόρημα της Πασχαλίας Τραυλού.

    Προσωπική άποψη: Παναγιώτα Γκουτζουρέλα

    1911, και σε μία κωμόπολη της Ουγγαρίας, το Ναγκιρέβ, καταφτάνει η Σουζάνα Φαζέκας, με το ψευδώνυμο Αντζέλικα Κλεμέντ. Άγνωστη μεταξύ αγνώστων, επιθυμεί να ριζώσει σε αυτή τη μικρή πόλη. Απευθύνεται στον Γκιόρκι, έναν επιφανή και με ισχυρή θέση κάτοικο, που μετά από σύσταση της αδελφής του, την καλοδέχεται και τη φιλοξενεί. Η Σουζάνα ξέρει ακριβώς τι θέλει να κάνει. Ελλείψει γιατρού στην κωμόπολη και στηριζόμενη στις γνώσεις της για ιατρικά ζητήματα, βρίσκει δικό της σπίτι, αναλαμβάνει το παρατημένο ιατρείο και γίνεται η γιατρός-μαία-κτηνίατρος της περιοχής.

    Μια μικρή κοινωνία, οπισθοδρομική, όπου οι γυναίκες δεν έχουν κανένα δικαίωμα στις αποφάσεις που αφορούν τη ζωή τους. Η πατριαρχία αδιαμφισβήτητη, οι γυναίκες υποδεέστερες, σκλάβες των αντρικών ορέξεων και της σωματικής και ψυχικής βίας. Κι όσες από αυτές δεν φοβούνται πατέρα και σύζυγο, τρέμουν τον ιερέα και τον θρησκευτικό και κοινωνικό αφορισμό που κραδαίνει για να τις εκφοβίζει.

    Αυτές τις γυναίκες αποφασίζει η Σουζάνα Φαζέκας να βοηθήσει. Να τις σώσει. Γίνεται ο από μηχανής θεός, η θεά του Ναγκιρέβ, και λαμβάνει τις αποφάσεις που δεν μπορούν οι άλλες γυναίκες να πάρουν από μόνες τους. Ενεργεί στοχευμένα και παραποιεί αλήθειες, στοχεύοντας στην απονομή της δικαιοσύνης, όπως την αντιλαμβάνεται η ίδια. Δικαστής και εκτελεστής βάσει της δικής της κοσμοθεωρίας για αξιοπρέπεια και ελευθερία των γυναικών. Πρωταγωνίστρια σε ένα έργο μακάβριο. Ενορχηστρώνει έναν χορό ερωτικής, βίαιης και χειραγωγικής μαεστρίας και υποκλίνεται στο τέλος αυτού με μέγιστη περηφάνια.

    Στη φαντασία της η Σουζάνα προεξοφλούσε τις εξελίξεις, έκανε εικόνα γεγονότα που δεν συνέβησαν ακόμη, δικαιολογούσε απόλυτα τις παρεμβάσεις της στις ξένες ζωές και καθαγίαζε τον εαυτό της. Προφήτευε, εισέβαλε στα ξένα όνειρα κι έκανε θαύματα. Σαν θεότητα. 

    Κερδίζει γρήγορα τη συμπάθεια και τον σεβασμό των περισσοτέρων. Η βοήθειά της ανεκτίμητη σε ιατρικά και όχι μόνο ζητήματα. Γίνεται ό,τι χρειάζεται ο καθένας από αυτή: γιατρός, ψυχολόγος, φίλη, σύμβουλος. Καταφέρνει να γίνει απαραίτητη σε όλους, στηριζόμενη στις αδυναμίες τους και μαθαίνοντας τα μυστικά τους. Μόνο που τα δικά της μυστικά δεν τα αποκαλύπτει πουθενά.

    Ανεξήγητοι θάνατοι σαρώνουν τον αντρικό πληθυσμό του Ναγκιρέβ. Και η Σουζάνα, ως γιατρίνα, είναι υπεύθυνη για όλους, είτε άμεσα είτε έμμεσα.

    Η εμφάνιση ενός Έλληνα γιατρού, αιχμαλώτου πολέμου, που κρύβει στο σπίτι της, ξυπνά μέσα της συναισθήματα θαμμένα από καιρό, αλλά και την ανάγκη να εξομολογηθεί το παρελθόν της.

    Ένα ιδιαίτερο μυθιστόρημα, που αποδεικνύει πως η πραγματικότητα δεν υπολείπεται της φαντασίας. Η ιστορία της Γιατρίνας λαμβάνει χώρα σε μία εποχή δύσκολη (Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος) και σε μία κοινωνία που η γυναίκα δεν έχει δικαιώματα. Πρωτοπόρα για την εποχή της, τα δικά της βιώματα οπλίζουν με δύναμη την ψυχή, για να πάρει στα χέρια της τον νόμο και να ορίσει η ίδια τις τύχες γυναικών που δεινοπαθούν στα χέρια των αντρών. Η δική της πονεμένη καρδιά και το βασανισμένο της σώμα την οδηγούν να σπάσει το κατεστημένο, να περιφρονήσει τις ηθικές και θρησκευτικές επιταγές, και καθιστούν εύφορο το έδαφος για μία πολυετή δολοφονική δράση η οποία στερείται τύψεων.

    Σκληρή, αμείλικτη, συμφεροντολόγα, εκδικητική. Επιβλητική, δυναμική, γοητευτική. Αυτή είναι η Σουζάνα Φαζέκας. Αλλάζει ρόλους ανάλογα με την περίσταση. Λειτουργεί με τους δικούς της νόμους και συνθλίβει ό,τι και όποιον μπει εμπόδιο στα σχέδιά της. Μια δολοφόνος που δικαιολογεί τις πράξεις της αντιπαραβάλλοντας στις εγκληματικές της ενέργειες την αδυναμία των γυναικών να ορίζουν μόνες τους τη ζωή τους. Το δικό της δίκαιο υπερτερεί όλων και η παντοδυναμία τη μεθά με την αίσθηση εξουσίας που της προσφέρει και που χρειάζεται η ίδια για να κατατροπώσει τους δικούς της εφιάλτες.

    Τα βράδια κάρφωνε το βλέμμα στον τοίχο, σε μια τρύπα από πεσμένο σοβά, και νόμιζε πως κοιτούσε το τραύμα που κουβαλούσε αθεράπευτο μέσα της. Εκείνη την ανομολόγητη πληγή για την οποία δεν ήταν έτοιμη χρόνια ολόκληρα να μιλήσει. Κι έτσι η ζωή κυλούσε ταγμένη στη μοναξιά που της παρείχε όση νηφαλιότητα χρειαζόταν για να υπηρετεί τους ρόλους που είχε υιοθετήσει.  

    Η Πασχαλία Τραυλού δεν προβαίνει σε χαρακτηρισμούς των πράξεων της ηρωίδας της. Δεν δικαιολογεί ούτε απορρίπτει όσα αποτυπώνει στις σελίδες του βιβλίου. Σκιαγραφεί άριστα μία εποχή, παρουσιάζει έναν κόσμο λίγο πολύ ήδη γνώριμο μέσα από άλλο πρίσμα και τονίζει δίχως να κουράζει τη δυναμική μιας κοινωνίας που στηρίζεται στην αντρική κυριαρχία και στον φόβο του Θεού. Τα γεγονότα από μόνα τους είναι συνταρακτικά, όμως πολυδιάστατα γραμμένα, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα να ανακαλύπτει ο αναγνώστης την αλήθεια που επιζητά ή που θέλει να προσλάβει πίσω από αυτά. Γιατί δεν υπάρχει ποτέ μία αλήθεια… Η μάχη ανάμεσα στο καλό και το κακό επαναλαμβάνεται καθ’ όλη τη διάρκεια της αφήγησης, και το συμπέρασμα στο οποίο τελικά καταλήγεις για το τι είναι σωστό, αμφίσημο.

    Το ψυχογράφημα της Σουζάνα Φαζέκας είναι πολυδιάστατο και εκτενές. Με κάθε σελίδα εμβαθύνεις όλο και περισσότερο στην ψυχοσύνθεση της γυναίκας που δεν ξέρεις αν πρέπει να συμπαθήσεις ή να μισήσεις, να δικαιολογήσεις ή να απορρίψεις. Το βέβαιο είναι πως θα εντυπωσιαστείς. Τα πρόσωπα που συνθέτουν τον κόσμο της Σουζάνα είναι όλοι ενδιαφέροντες χαρακτήρες, με δομημένη ψυχοσύνθεση και εξαιρετική παρουσίαση από τη συγγραφέα. Σε έναν σκοτεινό και μακάβριο κόσμο, οι ψυχές των ανθρώπων λάμπουν σαν το κερί σε ένα παράθυρο. Άλλοτε η φλόγα του είναι δυνατή κι άλλοτε το αεράκι που τρυπώνει από τη χαραμάδα κάνει τη φλόγα να τρεμοσβήνει.

    Οι εξελίξεις στο τέλος δίνουν στον αναγνώστη την ευχέρεια να αποφασίσει αν εντέλει δικαιολογεί (και υπό ποιους όρους) την ενορχήστρωση των δολοφονιών που συντελέστηκαν στο Ναγκιρέβ υπό την αιγίδα της Σουζάνα Φαζέκας.

    Μπορεί να αφηγηθεί κανείς με αμέτρητους τρόπους την ιστορία μου. Αυτό που ξέρω πάντως είναι πως ανατράπηκε η εικόνα που είχα για μένα αφότου πήγα στο Ναγκιρέβ. Μου έκανε καλό αυτή η κατάληξη. Πίστευα πως μπορούσα να νικήσω τις τύψεις μου αλλά ήταν ψέμα. Πίστευα πως μπορούσα να διαγράψω το παρελθόν αλλά αυτό τελικά είναι αδύνατον. Το κουβαλάμε πάντα μέσα μας. Μας καθορίζει. Γελάστηκα νομίζοντας πως ήμουν σε θέση να ξέρω ποιον κόσμο ήθελα να φτιάξω και ποιον να γκρεμίσω. Εντέλει εκείνο που έμαθα είναι ποιον κόσμο απαρνήθηκα και ποιον μου είναι αδύνατον να καταστρέψω. Το σίγουρο είναι πως δεν είμαι ούτε άγγελος ούτε διάβολος. Είμαι απλώς μια γυναίκα που βυθίστηκε στην ανάγκη της για εκδίκηση και χάθηκε τη στιγμή που ανακάλυψε το φως.

    Ένα μυθιστόρημα που διαβάζεται απνευστί γιατί δεν μπορείς να περιμένεις για τη συνέχειά του. Το μόνο βέβαιο είναι πως θα σας καθηλώσει.

    Η αγάπη είναι αγκάθι και πληγώνει
    Το φωνάζω να το ακούσουν οι γυναίκες…

    Περίληψη: «Διαβολοθήλυκο» αποκαλούσε ο παπάς του Ναγκιρέβ τη Σουζάνα Φαζέκας. Οι γυναίκες, όμως, του χωριού τη θεωρούσαν φύλακα-άγγελό τους, όχι μόνο επειδή πρόσφερε τις υπηρεσίες της ως μαμή και πρακτική γιατρός, αλλά επειδή τις γλίτωσε από το αμείλικτο πεπρωμένο τους σε μια κοινωνία όπου δεν είχαν το δικαίωμα να διαλέγουν τους συντρόφους τους οι ίδιες.

    Γιατί η Σουζάνα έραβε φουστάνια, μαντάριζε σκισμένα φρύδια και γόνατα και ξήλωνε προκαταλήψεις κι ενδοιασμούς. Θεωρώντας υποχρέωσή της ό,τι για τους κοινούς θνητούς είναι έγκλημα και αμαρτία, ανέλαβε δράση σ’ αυτή τη γωνιά της Αυστροουγγαρίας από το 1911 έως το 1919. Κι έγινε με τα γιατροσόφια και τα φαρμάκια της η «θεά» του Ναγκιρέβ, τιμωρός και εκδικητής, παρατρεχάμενη της θείας δίκης.

    Μόνο όταν θα γνωρίσει τον Έλληνα γιατρό Στράτο Κεκέρογλου συμφιλιώνεται με το τραύμα που κουβαλά από παιδί και τολμά να κοιτάξει στον καθρέφτη της ψυχής της την αλήθεια.
    Ένα βιβλίο που αποδεικνύει πόσο εύθραυστες είναι οι ισορροπίες ανάμεσα στην αγάπη και το μίσος, στην αθωότητα και την ενοχή, στην απελπισία και την παράνοια, όταν οι μύχιες πληγές αδυνατούν να επουλωθούν.

    Βασισμένο σε αληθινά γεγονότα που φαντάζουν πιο ευρηματικά απ’ τη φαντασία.

    Η γιατρίναΣτοιχεία βιβλίου

    Τίτλος: Η γιατρίνα

    Συγγραφέας: Πασχαλία Τραυλού

    Εκδόσεις: Διόπτρα

    Σελίδες: 544

    Έτος έκδοσης: 2020

    ISBN: 978-960-653-061-6

    Επιμέλεια κειμένου: Ζωή Τσούρα

    ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

    Please enter your comment!
    Please enter your name here