Στους δρόμους του Καΐρου
Προσωπική άποψη: Αγάπη Ντόκα
Πάγκος με βιβλιοπροσφορές! Καμπανάκια χαράς ηχούν στ’ αυτιά μου! Διαλέγω επτά το σύνολο, σιγά μην έφευγα αυτή τη φορά με λιγότερα! Η Πέρσα Κουμούτση διηγείται την ιστορία της ζωής της στο Κάιρο, εκεί που γεννήθηκε και πρωτοσυνάντησε τον Ναγκίμπ Μαχφούζ.
Έμεναν με την οικογένειά της σε ένα μεγάλο διαμέρισμα οικοδομής, αλλά λόγω οικονομικών δυσχερειών, αναγκάστηκαν να μετακομίσουν σε ένα μικρότερο λίγο πιο πέρα, με θέα τις Πυραμίδες. Τα καλοκαίρια της περνούσαν με παιχνίδι με τα παιδιά της γειτονιάς και κάπου στα πρώτα της σχολικά χρόνια, είδε τον λογοτέχνη να επισκέπτεται συχνά-πυκνά ένα μεγάλο κτίριο απέναντι από το σπίτι τους.
Μας διηγείται πώς βίωσε τον αραβοϊσραηλινό πόλεμο του 1967, τον επονομαζόμενο Πόλεμο των Έξι Ημερών και παραθέτει κομμάτια από βιβλία του Μαχφούζ για τον Πρόεδρο της Αιγύπτου Νάσερ, για τον έρωτά του με την Σαφά, για την πρώτη της συνάντηση με διάλογο με τον Μαχφούζ, η οποία άφησε μέσα της για πάντα την ανάμνησή της, για τον αποχωρισμό λόγω μετανάστευσης του παιδικού της φίλου Άντελ, που δεν ξαναείδε ποτέ στη ζωή της.
Μας μιλάει για τα μαθητικά της χρόνια στην θρυλική Αμπέτειο Σχολή, για την αγάπη της για την αραβική γλώσσα, σε τέτοιο σημείο ώστε να γίνει η καλύτερη μαθήτρια. Στην εφηβεία της έλκεται από τον 14χρονο Αλέξανδρο, που –όπως και ο Άντελ– παραμένει ένας ανομολόγητος έρωτας.
Βιώνει ακόμα έναν πόλεμο και γνωρίζει στα φοιτητικά της χρόνια τον Κυβερνήτη της Αιγύπτου Μοχάμεντ Ανουάρ ελ Σαντάτ, μέσω της κόρης του με την οποία ήταν συμφοιτήτριες.
Πολύ συχνά κάνει αναφορές στην Τριλογία του Μαχφούζ, για το πόσο σπουδαία νοήματα περνά μέσα απ’ τις δραστηριότητες των ηρώων του και κυρίως των ηρωίδων του, εξυμνώντας τη γυναίκα και τη θέση της στον κόσμο. Αναφέρεται στο βιβλίο του «Χίλιες και Μία Νύχτες» και την αλληγορία του, ενώ συγχρόνως παραθέτει αποφθέγματα από τα βιβλία του.
Η συγγραφέας πέρασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Καΐρου. Στο 2ο έτος επιλέχθηκε –λόγω της εξαιρετικής προόδου της– με άλλους δέκα φοιτητές των τριών καλύτερων πανεπιστημίων της Αιγύπτου για να παραστεί στην συνέντευξη τύπου του Αμερικανού συγγραφέα Άρθουρ Μίλλερ και να του απευθύνει δύο ερωτήσεις.
Λίγο καιρό μετά, έρχεται στο Πανεπιστήμιό της ο Δάσκαλος –όπως αποκαλεί τον Μαχφούζ. Στο κεφάλαιο «Η επίσκεψη» καταγράφεται ο καταιγισμός ερωτήσεων των φοιτητών προς το πρόσωπό του και οι καθηλωτικές απαντήσεις εκείνου.
Μετά το τέλος των σπουδών της αποφασίζει να ακολουθήσει το άγνωστο: να έρθει στην άλλη της Πατρίδα, την Ελλάδα. Επειδή δεν μπόρεσε να ριζώσει, δοκίμασε την τύχη της στη Βόρεια Ευρώπη, όπου άντεξε για λίγους μόνο μήνες, επιστρέφοντας πάλι εδώ. Δίδαξε αγγλικά, γλώσσα και λογοτεχνία, αλλά η καρδιά της συνέχεια γυρνά στην Αίγυπτο. Προσπαθεί να την ξεριζώσει από μέσα της, μα δεν τα καταφέρνει.
Το 1992 οι εκδόσεις Ψυχογιός της δίνουν να μεταφράσει το μυθιστόρημα του Δασκάλου «Το παλάτι των επιθυμιών».
Μετά από 15 χρόνια παραμονής στην Ελλάδα, αποφασίζει να επιστρέψει στην Αίγυπτο. Όλα έχουν αλλάξει. Σ’ ένα καφενείο συναντά τυχαία τον Μαχφούζ, που δυστυχώς λόγω της πολυκοσμίας, δεν καταφέρνει να πλησιάσει. Περιδιαβαίνει στους δρόμους του Καΐρου, συλλογιζόμενη κομμάτια από τα βιβλία του και τα παραλληλίζει με τους τόπους που επισκέπτεται.
Αναφέρεται στα γραπτά του για το Ισλάμ και το Κοράνι, για την επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου στις ΗΠΑ, για την σχέση Ελλάδος-Αιγύπτου, όχι μόνο ως λαών, αλλά και μέσα από την λογοτεχνία.
Στον επίλογο μιλάει για τον θάνατό του, την σπουδαιότητά του ως συγγραφέα, φιλοσόφου και ανθρώπου, στον πώς την επηρέασε η επί τέσσερις δεκαετίες ενασχόλησή της μαζί του και ως φυσική παρουσία και ως μεταφράστρια των βιβλίων του.
Το έργο του Ναγκίμπ Μαχφούζ έχει μεταφραστεί σε 33 γλώσσες και έχει κάνει πάνω από 400 εκδόσεις.
Η γραφή της Πέρσας Κουμούτση είναι γλαφυρή, μεστή, παραστατική, γεμάτη λέξεις που όλοι γνωρίζουμε, αλλά ελάχιστα χρησιμοποιούμε. Μέσα από την αφήγησή της γνωρίζουμε ένα κομμάτι του Ναγκίμπ Μαχφούζ, αφού για να τον γνωρίσουμε καλύτερα, χρειάζεται να εντρυφήσουμε στα βιβλία του, που είναι διάσπαρτα με διαχρονικές απόψεις πάνω στη ζωή.
Τα κομμάτια από τα βιβλία του που έχουν επιλεγεί από την συγγραφέα, μας δείχνουν την βαθιά φιλοσοφία που τον διακατείχε και που μοιράστηκε μέσα από τις ιστορίες του μαζί μας.
Περίληψη: Στους δρόμους του Καΐρου «Κανένας άλλος σκοπός δε δέσποζε πια στη ζωή μου, κανένας προορισμός, εκτός από την καγκελόπορτα απέναντι από το σπίτι μου. Το μόνο που ήθελα ήταν να στέκομαι εκεί και αν κοιτώ με δυο μάτια που έσταζαν λαχτάρα και ανείπωτη περιέργεια.
Η τύχη μού χαμογελούσε, και σχεδόν κάθε μέρα μού χάριζε τουλάχιστον ένα καινούριο πρόσωπο˙ και κάθε φορά ένιωθα πως έστελνε ουράνιο φως στην ψυχή μου. Για ένα μικρό παιδί, όπως εγώ, με περιορισμένους ορίζοντες και όρια κίνησης, η παρέλαση αυτή ισοδυναμούσε με εξέλιξη, κάθε φορά με μια εξαίσια νίκη.
Όμως, ο δικός μου Φαραώ, ο δικός μου γίγαντας του παραμυθιού, ήταν ο πιο αγαπημένος. Τον ξεχώρισα από την αρχή, χωρίς να μπορώ ποτέ να αντιληφθώ τον λόγο».
Ένα ταξίδι επιστροφής στο παρελθόν, στον χρόνο και τον τόπο του μεγάλου συγγραφέα Ναγκίμπ Μαχφούζ, μέσα από τα μάτια ενός παιδιού που τον συναντά ξανά και ξανά στο διάβα της ζωής του.
Ένα ταξίδι αυτογνωσίας, συνειδητοποίησης και προπάντων αποτίμησης ζωής˙ μία εκ νέου αποτύπωση της σύγχρονης ιστορίας της Αιγύπτου έτσι όπως αναδύεται μέσα από τα έργα του μεγάλου δασκάλου, αλλά κυρίως μέσα από το πρίσμα της παράδοξης σχέσης που αναπτύσσεται ανάμεσα στα δύο κεντρικά πρόσωπα: απροκάλυπτη και χωρίς φτιασίδια, όμως τόσο, μα τόσο αληθινή.
Στοιχεία Βιβλίου
Τίτλος: Στους δρόμους του Καΐρου (Περίπατος με τον Ναγκίμπ Μαχφούζ)
Συγγραφέας: Πέρσα Κουμούτση
Εκδοτικός Οίκος: Ψυχογιός
ISBN: 978-618-01-0511-7
Ημερομηνία Έκδοσης: Απρίλιος 2014
Σελίδες: 227
Επεξεργασία εικόνας: Αναστάσιος Τριανταφύλλου
Υποστηρίξτε το blog μας με μία δωρεά, πατώντας εδώ
