Δευτέρα, Οκτώβριος 14, 2019
More
    Αρχική Άρθρα Συνεργατών Ποίηση κι «Αντι-ποίηση»

    Ποίηση κι «Αντι-ποίηση»

    -

    Ποίηση κι «Αντι-ποίηση»

     Γράφει η Νατάσσα Καραμανλή

    Τι είναι ποίηση; Δύσκολος ο ορισμός της, εξαιρετικά πολύπλοκη η έννοιά της. Ο Νικηφόρος Βρεττάκος έγραψε: «αν δεν μου έδινες την ποίηση, Κύριε, δεν θα ‘χα τίποτα για να ζήσω».

    Ο Γιώργος Σεφέρης, πως «πιο δύσκολο είναι να συμπληρώσεις έναν στίχο, παρά να σηκώσεις έναν βράχο» κι ο Οδυσσέας Ελύτης, «να γιατί γράφω, γιατί η ποίηση αρχίζει από κει που την τελευταία λέξη δεν την έχει ο θάνατος».

    Αν αποδεχτούμε τις παραπάνω ρήσεις ως αληθείς (και δεν έχουμε κανέναν λόγο να αμφιβάλλουμε γι’ αυτές), πώς ερμηνεύουμε το φαινόμενο της «αντι-ποιητικής» εποχής την οποία διανύουμε; Γιατί είναι σαφές ότι βαλλόμαστε καθημερινώς από την ύπουλη, όσο και υπόγεια μάστιγα της «αντι-ποίησης».

    Οι ποιητές, όταν μιλάμε για ποίηση κι όχι για «αντι-ποίηση», μοιάζουν με ηφαίστεια· με ταραγμένες θάλασσες γεμάτες υφάλους. Γίνονται λάβα και κύμα, αέρας και φωτιά, ατσάλι και χάδι. Μιλούν με αστραπές και ονειρεύονται τα δικά μας όνειρα, αυτά που στοιχειώνουν τις άναστρες ώρες μας. Αναδύονται μέσα από θολούς καθρέφτες και πετούν με φτερά γυαλισμένα από μια θλίψη που μυρίζει βροχή. Ανασαίνουν εικόνες, φωτογραφίες, κινήσεις καρπών, σκονισμένα χαμόγελα μανάδων, νεκρές επιθυμίες, χορευτικές φιγούρες και ήχους. Ανασαίνουν πλάι μας με ανάσες άηχες, ρηχές, με χείλη στεγνά από έπαρση, μάτια καρφωμένα σε πόρτες, σε θανάτους, σε ελπίδες, σε σώματα. Ακουμπούν τρυφερά στο μέρος της καρδιάς και φυτεύουν στίχους σε κάθε της χτύπο.

    Οι ποιητές είναι αθόρυβοι, με πατήματα ελαφρά και βλέφαρα υγρά από τη σκέψη. Δεν κάνουν κρότο, δεν αναπαράγουν πεπατημένα κλισέ και ζορίζονται να χωρέσουν τα μολύβια τους σε άγονα μυαλά.

    Εν κατακλείδι, οι γνήσιοι ποιητές δεν απαντώνται σε ομάδες στο facebook, σε στιχάκια στις τουαλέτες, σε πληρωμένα άρθρα και εγκυκλοπαίδειες, σε ακατανόητα κατεβατά εντυπωσιασμού, σε βαρύγδουπες λέξεις αλιευμένες από λεξικά.

    Μπορεί κάποιοι «ποιητές» να βρίσκουν τον δρόμο προς την έκδοση των έργων τους, (ήμαρτον!), μπορεί να έχουν 5000 ακόλουθους στο instagram, μπορεί να κυκλοφορούν με τον προσωπικό τους στυλίστα και φωτογράφο αγκαζέ, μπορεί να σκαρώνουν στίχους ολημερίς και ολονυχτίς βομβαρδίζοντας αδίστακτα τον πολύπαθο εγκέφαλό μας, ποίηση όμως δεν ποιούν.

    Έτσι καταλήγουμε να διάγουμε μια εποχή αρκούντως «αντι-ποιητική» μιας και σχεδόν η πλειονότητα των αυτοαποκαλούμενων «λογοτεχνών» (Θου Κύριε!) έχουν βαλθεί να ξεσπαθώσουν έναντι της ποίησης με τσιτάτα από την κόλαση βγαλμένα.

    Αντι-ποίηση, έτσι θα μπορούσε να ονομάζεται τούτο το σύγχρονο ρεύμα, το οποίο δεν υπακούει σε καμία γνωστή νόρμα. Προσπαθεί να ξεχωρίσει μέσω της υπερβολής και ενός άκρατου σουρεαλισμού, στα όρια σχεδόν μιας αχαλίνωτης εξωπραγματικότητας. Κι όλο αυτό, αυθαίρετα χρίζεται ποίηση και αυτομάτως εξυψώνεται κι ανθοφορεί ποιητικές συλλογές, στιχογραφήματα, στιχοποιήματα, στιχοφωτόνια και κάθε είδους –ήματα και -όνια προς τέρψιν αλαζονείας, αυτοπροβολής κι εγωισμού.

    Οι «αντι-ποιητές» όμως, έχουν τα δικά τους κανάλια, τους δικούς τους δορυφόρους, site, blogs, ομάδες, σελίδες που επικροτούν τα δημιουργήματα της «αντι-ποίησής» τους. Σπάνια θα συναντήσουμε αρθρογράφο, (γιατί κριτικός δεν είναι επ’ ουδενί) που αντί να πλέξει δημοσίως ένα καλογυαλισμένο εγκώμιο για τη στιβαρότητα και την ευαισθησία της πένας του εκάστοτε «αντι-ποιητή», επιλέγει να τον στείλει στον αγύριστο μαζί με την ποιητική του συλλογή.

    «Η εύπλαστη ισόβια κρήνη των λυκοθήρων συνομιλεί με την
    κολεκτίβα του αειθαλούς χρόνου,
    την ώρα που αρειμανίως κάπνιζε της λήθης

    την πίπα η πορφυρούσα σελήνη…»!

    Ανώνυμο, ανυπόταχτο, αντισυμβατικό κι ανυπόγραφο παράδειγμα «αντι-ποίησης». Κι αν ρωτάτε για τα like, εκατοντάδες, τα σχόλια δε, διθύραμβοι.

    Ας βάλουμε ένα τέρμα, μια τελεία στην «αντι-ποίηση». Μπορούμε κι οφείλουμε να μην εκτρέφουμε υπερφίαλα μυαλά με αυταπάτες. Η ποίηση δεν ανακαλύπτεται, μας ανακαλύπτει εκείνη. Όχι άλλη «αντι-ποίηση», σας παρακαλούμε, πόνεσαν τα μυαλά μας.

    «Δυο άνθρωποι ψιθυρίζουν: τι κάνει, την καρδιά μας καρφώνει; ναι την καρδιά μας καρφώνει ώστε λοιπόν είναι ποιητής». Μίλτος Σαχτούρης

    Επιμέλεια κειμένου: Ζωή Τσούρα

    Θεματοφύλακες Λόγω Τεχνών
    Είμαστε μια ομάδα ανθρώπων που αγαπάμε τις λέξεις σε όποια τους μορφή κι αν τυπώνονται: άρθρα, ειδήσεις, λογοτεχνία, ποίηση και δραστηριοποιείται στο διαδίκτυο. Σας ενημερώνουμε για δραστηριότητες παλιές και καινούριες. Ελάτε μαζί μας να παίξουμε με τα λόγια που γράφονται!

    Απάντηση